Imagining President Donald Trump – Really!

Imagining President Donald Trump – Really! Wednesday, 1/27/2016

The political climate in the country has given extremes the aura of being shining stars. Like magnets they attract attention and they entertain and draw new spectators into the arena. What was a taboo a yesterday has become a common thing today. Calling the president a liar, insulting a political opponent, saying the country is on brink of chaos has become an acceptable statement. At the pinnacle of which, Donald Trump is going to be the nominee of the Republican Party!

Imagine President Donald Trump! Really! I hated high school bullies and bullies anywhere are bullies. The Republican Party has been replaced by Donald Trump, the ultimate BULLY. It is the right of the Republican Party members to elect whoever they want to. I have no problem with that. The problem is the election is not for class president. It is for the president of the most powerful country in the world! The one who is going to put his finger on the Atomic Bomb! It is the president who can send the most advanced military on earth to any place on earth. It is not only the lives of the 300 million USA citizens but the lives of most of the world people in his hand. Trump has shown us what he will do to journalists and political rivals. Trump does not know how to deal with people. The first thing that comes out of his mouth is insult.

International relation is not a real state business. Understanding the interest of the other partners, the strength and weakness of rivals, the history and future considerations take central roles. You just cannot go on whatever is good for me and whatever I say! The idea that he could be the nominee of the Republican Party itself let alone the president of USA, scares me!

Posted in አስተያየቶች - Commentaries | አስተያየት ያስቀምጡ

The Root Problem is Not Addressed – A response to Dr. Messia Kebede

The Root Problem is Not Addressed – A Response to Dr. Messai Kebede

January 21, 2016

In an article entitled: Unity Overrides Everything! By Messay Kebede January 21, 2016, Dr. Messia Messai Kebede wrote:

“Those who closely follow current events in Ethiopia, especially those who honestly wonder, like me, why other ethnic groups, especially the Amhara who are the number one target and victim of the TPLF since it seized power in 1992, are not joining the Oromo uprisings, cannot but feel that a crucial ingredient of the whole situation is eluding their grasp. How otherwise could one explain the hesitation of other ethnic groups when it is but obvious that (1) the TPLF would lose control of the situation if the protest spreads and takes a national dimension; (2) without a national expansion of the protests, the TPLF will end up by violently crushing the Oromo rebellion, the outcome of which will lead to a tightening of control and repression? In other words, it is of no interest to any ethic group that the Oromo uprising be defeated. Why, then, are other ethnic groups going against their own interest by their reluctance to join the ongoing Oromo protests?”

But is this the right question? Who are we serving? Dr. Messai, Yes, WE DO HAVE A CHOICE! You have clearly put it in the rest of your article. he problem is, the rest of the article becomes meaningless when you have put the above in front of it. You continued: “But the tragedy of the situation is that, even if one is perfectly aware of the danger of ethnic conflicts, one cannot also miss the fact that Ethiopia does not have much choice.” Yes there is a choice available to you and I.

The problem is not that:  “a crucial ingredient of the whole situation is eluding their ( “others” – non-Oromo ethnic groups ) grasp. It is people like Dr. Messai Kebede that are framing the issue in such a way that, that we believe those “others” who are supposed to respond are not responding. Why is there “an Oromo issue” in the first place? Is TPLF “an Oromo issue?” How do you expect a non-Oromo to fight for an Oromo issue leaving ones own issue behind? I have no problem with the rest of the article Dr. Messai Kebede wrote. The first part of it destroyed all what followed. As a matter of fact I had difficulty reading the rest, except I wanted to respond and I had to finish it.

In politics, everything depends on how you frame issues. I assure you, given another circumstance, Dr. Messai will be in a better situation to frame and debate this. Following the 2016 presidential election in the USA, I see how very similarly standing contenders in one issue make one look Presidential and another an outcast. The way they prep up their candidates determines how the voters respond to polls. On our front, to call for unity and call this unity for the sake of and on the Oromo uprisings is the biggest disconnect one can see for the Ethiopian political struggle. There will and can be unity only when the issues are ones own – Ethiopian issues. What the people of Ethiopia are demanding is nothing but freedom from TPLF ethnic dictatorship. Not championing the Ethiopian aspect of each issue be it religious or ethnic, plays to the hands of TPLF.

Why is the non-violent movement of our brothers who are followers of Islam going on for a long time and is still going on when they are paying dear price? Why are they standing alone? Isn’t their issue one for freedom and government non-interference on religious issues? Is this not every Ethiopian’s issue? Because we frame it as a Muslim verses TPLF issue and turn round and blame the non-Muslims for not joining them, we are where we are now. And here comes the likes of Dr. Messai Kebede, and put the issue as “an Oromo verses TPLF issue” and blame the “non-Oromos” for not joining them. What a farce! This is what TPLF wants and this is the golden palace of worse than TPLF individuals like Jawar Mohammed. Whatever he wrote afterwards and explained is lost. You cannot preach unity on the bases of satisfying one group’s interest at the expense of all others. It is the interest of all that brings unity.

Those of us, who are not affected by the direct brutal dictatorship of TPLF, those who live in our luxurious places outside of Ethiopia, should at least refrain from framing the issues as ethnic and religious issues and then blame others for not doing this or that. The Ethiopian people are struggling against the ethnic dictator – TPLF. There is only one fence – one fence dividing Ethiopians and our arch enemy TPLF. Let us see it that way. It is the Ethiopian people at home that are paying heavy prices and loosing lives. If we are not joining them and fighting on their side, at least let us not divide them anymore than what TPLF has done. Least of all let us not call for others to die for this or that when we did not have the courage to stand and call those Diaspora Ethiopians to unite and help the fighting Ethiopian people.

Nobody gave me permission to represent the Amara or any other ethnic group in Ethiopia. I do not claim to do so ether. I am definitely sure no one individual or group that claims to have the political representation of any ethnic group in Ethiopia knows what the individual or the group is talking about – be it OPDO, NADM, TPLF, SEPDM or any other, inside or outside of Ethiopia! As an Ethiopian, I am with fellow Ethiopians in our fight against TPLF. As Ethiopians we can fight. That is a political identity. When one says the Muslim uprising or the Oromo uprising, I am being excluded and I resent that. I have an issue with this – writers and websites that post these articles included. In Ethiopia, the people are Ethiopians. The political identity of the people is Ethiopians. All Ethiopians in every corner of the country are subject to the brutal ethnic dictatorship of TPLF – just because they are, they demanded they are Ethiopians and they demand political rights. This is based on the constitutional rights TPLF claims it gave the people!  Every uprising and every movement is part and parcel of the total Ethiopian movement. Just because of leadership failure TPLF rule continues, it must not lead us to believe we are rescuers and write as we wish. As Dr. Messi clearly put it: “without a national expansion of the protests, the TPLF will end up . . . ” Let me qualify this,  if we have to write, let us the courage to point out our selfish organizational interest and call all for one struggle under one vision, under one mission, for one Ethiopia, under one grassroots movement. Only this will bring TPLF to its knees. Let us be aware, this unity is not going to come in the framework of “because ‘their issue’ will lead to our liberation!”. That unity is going to come in the framework of THE ISSUE IS MY ISSUE. What TPLF is doing is dismantling ETHIOPIA. What we should be doing is the opposite, not in addition to.

Posted in እስከመቼ - ESKEMECHE | አስተያየት ያስቀምጡ

ብዙነት ኃይል ነው

ብዙነት ኃይል ነው

ረቡዕ፤ ሰኔ ፲ ቀን፤ ፳ ፻ ፯ ዓመተ ምህረት ( 6/17/2015 )

በዩናይትድ ስቴትስ እና በይማር የተካሄደውን ሳጤነው

በሚዙሪ ዩኒቨርሲቲ፤ ተማሪዎች አምጸው፤ የዩኒቨርሲቲው ፕሬዘዳንትና ያጠቃላይ የዩኒቨርሲቲዎች ቻንስለር ወንበራቸውን ለቀቁ። በኒይማር፤ ለረዥም ጊዜ በእስር ላይ ትጠበቅ የነበረችው አን ሳን ሱንግ፤ ከሰባ አምስት ከመቶ በላይ የሆነውን የሕዝብ ድምጽ በማግኘት፤ የሀገሯን የሥልጣን ወንደር ልትረከብ ነው። እኒህ ሁለቱ ለውጦች፤ ከፍተኛና ታሪካዊ ሆነው የሚመዘገቡ ናቸው። አፍሪካዊ አሜሪካዊያን እንደዕቃ በሚሸጡበት ወቅት የተከፈተው የአሜሪካው ዩኒቨርሲቲ፤ ያንኑ አመለካከቱን ይዞ፤ በየሥልጣን ኮርቻዎችም በዚሁ እምነት የታነጹ ኩልኩሎቻቸው እየተሾሙ፤ ያንኑ አመለካከት አስከብረውት ኖረዋል። በኒይማር ደግሞ፤ ወታደራዊው አምባገነን ክፍል፤ ሀገሪቱን እንደ እስር ቤት አድርጎ፤ የሕዝቡን ድምጽም አልቀበልም ብሎ ሲገዛ ስንብቷል። አሁንም በፓርላማ ሩቡን መቀመጫ የራሱ እንደሆነ በሕገ መንግሥቱ አስቀምጧል።

በሚዙሪ፤ ይኼስ ግፍ በቃኝ ያለው የድኅረ ምሩቁ ተማሪ፤ የረሃብ አድማውን በቁርጠኝነት ተያያዘው። አንድ ባንድ እያሉ ተማሪዎቹ፤ በአፍሪካዊ አሜሪካዊዎቹ መሪነት፤ አድማውን አፋፋሙት። በመጨረሻም የዩኒቨርሲቲው ስፖርተኛ ተማሪዎች ተቀላቀሏቸው። በተለይ ከፍተኛ ገቢ ያለውና አብዛኛዎቹ ታላላቅ ዩኒቨርሲቲዎች ገቢ የሚያገኙበት የአሜሪካዊያን የእግር ኳስ ተጫዋቾች ለሥልጠናም ሆነ ለውድድር ሜዳውን አንገርጥም ማለታቸው፤ ከዩኒቨርሲቲው አልፎ መላ ተጠቃሚዎችን አስጨነቀ። ይህ ነው ገፋፍቶ ለሁለቱ ባለስልጣናት ወንበራቸውን መልቀቅ ምክንያት የሆነው። ምንም እንኳ ይህ እርምጃ ምን ያህል የተማሪዎችን ጥያቄ ከመመለስ አንጻር ወደፊት የተጓዘ መሆኑ ገና በሂደት የሚታይ ቢሆንም፤ ጅምሩ ራሱ ታላቅ ስኬት ነው።

በኒይማር፤ የወታደራዊ መንግሥቱ ግፍና በደል በዛብን ያሉት፤ በተደጋጋሚ የራሳቸውን ፓርቲ በማቋቋም፤ በምርጫ ወታደራዊ መንግሥቱን ለማቸነፍና ሥልጣኑን ለመንጠቅ ብዙ ታግለዋል። ሆኖም ግን፤ ይህ አምባገነን መንግሥት፤ ሲያሻው ሕገ መንግሥቱን እየቀየረ፣ እንጃላችሁ ብሎ ታጋዮችን እያሰረ፣ የዓለም አቀፍ ማዕቀቦችንና ጫናዎችን ዞር በሉ ብሎ፤ ሲገዛ ነበር። የሀገሪቱ ሕዝብ የኑሮ ሁኔታ እየከፋና እየተባባሰ ሲሄድ፤ ወደ ትግሉ የሚጎርፉት እየበዙ ሄዱ። የማያመልጥበት አጣብቂኝ የገባው ወታደራዊ መንግሥት፤ ምርጫውን ማድረግና ውጤቱን መቀበል ግዴታ ሆነበት። እናም ሕዝቡ አቸነፈ። ይህ በኒይማር ታሪክ ውስጥ ከፍተኛ ቦታ የሚይዝ ሕዝባዊ ትግልና ውጤቱ ነው።

እነኚህን ሁለቱን ታሪካዊ ክስተቶች አንድ የሚያደርጋቸውና እና ትምህርት ልንወስድበት የሚገባው ምንድን ነው? ሁለቱም በውስጣቸው ከፍተኛ የሆነ የአንድነት ትብብርና ግልጽ የሆነ ወቅታዊ ጥያቄ ይዘው መነሳታቸው አንድ ያደርጋቸዋል። ቀጥሎም አንድ ወጥ የሆነ አደረጃጃት መያዛቸውና ማዕከላዊነት ያለው የትግላቸው አቀነባባሪ ድርጅት፤ በመካከላቸው ማበጀታቸው ነው። ከዚያ አልፎ ደግሞ፤ በአንድ ድምጽ፣ በአድን ራዕይ፣ በአንድ መልዕክት ተነስተው ሆ ማለታቸው ነው። በመጨረሻ ደግሞ ቁጥራቸው ነው። ብዙኀኑን አቅፎ ያሰለፈ እንቅስቃሴ፤ ውጤቱ አመርቂ ነው። አይበገርም። ተሰሚነት ያገኛል። በጥቂት አማጺያን የሚካሄድ ግን፤ እድገት ካላገኘ፤ ካለበት ወደፊት መሄድ ያቅተዋል። ብዙነት ኃይል ነው።

Posted in አስተያየቶች - Commentaries | አስተያየት ያስቀምጡ

New Year, New Idea! 2016!

New Year, New Idea! 2016!
Friday, January 1st, 2016

Yesterday was 2015 and today is 2016. It is customary for individuals and organizations alike to look back at the year that is ending and visit the most important phenomena for them in the year. The purpose of this visit is to determine what worked, what did not work, what needs fix and what needs to be kept vis a vie the goals set for that year. For each Diaspora Ethiopian, there is nothing more important than the political struggle of the people against the TPLF ethnic dictators at home. The stagnant climate for the opposition in the face of an aggressive TPLF’s advance in every front needs strong scrutiny. Is there progress or no progress? Did we gain any steps forward, did we digress or are we where we were the year before?

Of course some will say we have progress and others will say no there is no progress. There lays our problem. We have now developed a new way of seeing things. Each of us has now put on our specified special organizational glasses. We see everything in terms of “What is in it for my organization!” We do not have an Ethiopian glass where we all see the same thing and give the same analysis for what has happened! Mind you, it is for what has happened. It is not for what must happen, which is logical but for what has happened!

Many have written on the need for a united front and have laid out ways to meet that need. Until it comes from the major players, until all the shareholders see the need in the same manner, and until there is a personal touch forcing each one of the majority non-committed Diaspora Ethiopians, until, without our participation, the home based organizations take over all the reigns of the revolt in unison, the ethnic dictator will stay in power. That has not been achieved in 2015. Is this going to be the same story at the end of 2016? Although there seems to be nothing to make me believe otherwise, I still hope this will change. For now, let me see what has happened in 2015. Of course as it happened in the past, the main course has been condemning TPLF, deploring its actions, writing about TPLF in webpages, cursing TPLF in Paltalk rooms, detailing its actions in radio programs and the like. Well this is not a page for TPLF so I am ignoring it and focusing on our part.

Each political organization within or outside of Ethiopia had its goals for 2015 and looking back, it sees progress or digression on its goals. Some have formed collation with one or more of their kinds and some have created alliances with others likewise. Surely, almost all have paid great sacrifices of one kind or another. Other organizations also count their own chickens and look forward for their eggs. G7 people will say “We launched our armed struggle in Eritrea!” This is a major progress for G7. True, a major progress for G7. Others who are not associated with G7 will point that as a G7 business and it has nothing to do with them or with Ethiopians at large. Will this take us to the Promised Land? Is this the way we want to continue? I do not think so.

The most important ideological difference the Ethiopian people have against TPLF is the ethnicity of Ethiopian politics. True the biggest elephant in the room is ethnic politics. In TPLF world, there is no Ethiopian politics, an Ethiopian individual, an Ethiopian issue, everything is ethnically defined. For the Ethiopian people; there is luck of food, luck of property, luck of freedom, luck of democracy, luck of air to breathe. This is the demand of all Ethiopians. The people want to be heard. They want their votes counted. They want to send their own representatives to the city council, to the zone administration, to the parliament and the like. They want to do their daily routines without the interference of the TPLF government. These all are not ethnic issues. They are issues of all Ethiopians. They want to get rid of TPLF. This is not an ethnic issue. There is no an Oromo issue, an Amara issue, a Somali issue, an Agnwak issue, an Ogadenee issue, but an Ethiopian issue. There is no Muslim or Orthodox issue but Ethiopian issue. TPLF has made them all Ethiopian issues. This is the central point of the struggle. The struggle is for representation, freedom, democracy and liberty.

Add to this our agreement on what must follow and we will have our resolution for 2016. This unites us.  If we do not agree on what must follow after the removal of TPLF, then there is no unity of purpose and the circular struggle will continue. Again, the biggest elephant in the room is ethnic politics. Some are afraid the shift from an Ethiopian identity to ethnic identity has send deep roots in Ethiopian politics and has reached a crisis stage and is irreversible. I disagree. In fact I strongly disagree with that notion. Here is why.

Yes TPLF has made ethnic politics its modus operandi to take power and sustain itself in power but, the underlying cause of this ethnic based political identity is not just a TPLF ideology. As a matter of fact, this ethnic politicization is not only pursued by TPLF and its camp but also in the camp of the struggling crowd. Just look at the liberation fronts cluttering our political sphere! This is how I face it and make sense out of it.

Ethnic politicization is a rebellion against oppression, be it in the form of a rebellion against those in power or against the predominant ideology on the land. The revolt, as described above, is against lack of food, lack of land, lack of equality, lack of freedom. The face of the rebellion is youth that is looking for survival, food, employment, opportunity, and acceptance. This face is the future, a future based on freedom, equality, development, progress, and a democratic government. And these are not ethnic properties that are locked in ethnic enclaves. These are united universal demands of all those under dictatorial regimes. In our case they are demands against TPLF. Those under TPLF are one. Their suffering is the same. What they want is the same. They are one in their desire to get rid of TPLF and form a government that is responsible to its people. What is lacking is the leadership that puts forth forward looking vision, comes out with a uniting mission and train the future leaders of our country. This should be our 2016 goal.

On the other hand, the Diaspora Ethiopian community must understand its role in the struggle of the Ethiopian people against TPLF. The people in Ethiopia are the ones that are faced with the daily atrocities of TPLF. They are the ones that are suffering and are struggling. It is easy to say “why don’t they do this or why don’t they do that!” sitting in our comfortable living conditions outside Ethiopia. The fact is they are struggling with whatever opening is available to them. They are creating holes where there is not any. They are persistently following rules when the rules are a means to stop them from struggling. They are making it difficult for TPLF to rule as it desires. No body disputes the fact that it is only when they get up and stand up that TPLF will be destroyed. Their struggle will make TPLF come to its knees and force it to change or die with its ideology. Let those of us who want the people to succeed get together and support them! We shall make it possible for them to be together and fight together against TPLF.

Of course some amongst us are determines to the voice of the people, the organization of the people, the liberators of the people and are organized in liberating organizations, be it regional or countrywide. Some, including this writer, are committed that only the people at home, who are facing the abhorrent conditions of an ethnic dictatorial TPLF rule, are the liberators. They themselves are the leaders of the struggle and are the owners of and will do so without doubt. TPLF did not liberate Tigray or Ethiopia! It took power and displaced Mengistu! PERIOD.

What is your resolution for 2016?

Posted in አስተያየቶች - Commentaries | አስተያየት ያስቀምጡ

ሻምበል ሞገስ ወልደሚካዔል

ሻምበል ሞገስ ወልደሚካዔል

(ብሩሁና አርቆ አሳቢው የደርግ አባል)
አርብ፤ ጥቅምት ፲፪ ቀን፤ ፳ ፻ ፰ ዓመተ ምህረት ( 10/23/2015 )

በግልጽ መታወቅ ያለበት የግለሰቡ ማንነትና ያደረገው አስተዋፅዖ

ዓመቱ ፲ ፱ ፻ ፷ ፫ ነበር። በቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ ዩኒቨርሲቲ፤ የመጀመሪያ ዓመት ተማሪ ነበርኩ። በዚያ ጊዜ ከአራት ኪሎ ወደ ፒያሳ በሚወስደው መንገድ፤ በስተግራ ከነበረው የፋሲካ ሆቴል፤ ከሆቴሉ በስተሰሜን ገባ ብሎ በረባዳው በኩል፤ ተከራይቶ የሚኖር፤ የቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት መምህር ነበር። ይህ መምህር አቶ ክብረት ተስፋሁን ይባላል። የሻምበል ሞገስ ወልደሚካዔል የናቱ ታናሽ ወንድም ነው። አራት ሆነን ምሳ ስንበላ፤ ሞገስና እኔ በዩኒቨርሲቲው የምናደርገው የተማሪዎች እንቅስቃሴ ያለበትን ደረጃ መወያየት ጀመርን። ለኮንግሬስ ( የአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ ተማሪዎች ማኅበር – አዩተማ University Students Union of Addis Abeba – USUAA – ኡዙዋ ) የመጀመሪያ ዓመት ተማሪዎችን ለመወከል እንደምወዳደር ቀደም ብዬ ነግሬው ስለነበር ያውቃል። ከጎኔ ውድ ጓደኛዬ፤ የሞገስ ወልደሚካዔል የአክስቱ ልጅ፤ አሊ ፈረጅ ነበር። በወቅቱ የመቶ አለቃ የነበረው ሞገስ፤ በዩኒቨርሲቲው ውስጥ፤ የኢኮኖሚክስ ዲግሪውን በማታ ትምህርት እየወሰደ፤ ሊጨርስ ተቃርቦ ነበር። እናም የተማሪውን እንቅስቃሴ በደንብ ይከታተላል። ከመምህሩ ከዶክተር እሸቱ ጮሌ ጋር የቅርብ ግንኙነት ነበረው።

አንዳንድ ሰዎች በዓለም ላይ በሕይወት ለመኖራቸው ትርጉም ሠጥተውት ያልፋሉ። ሕይወታቸውን እቅድና ግብ አበጅተውለት፤ ለዚሁ ግባቸው ሙሉ ጥረታቸውን ያበረክቱለታል። አንዳንዶች ቁጥር ሆነው፤ በድምሩ ነበሩ ተብለው ይላተማሉ። አንዳንዶች ደግሞ ዱካ እንደሌለው መንገደኛ፣ ጥላ እንዳልጣለ ዛፍ፣ መኖራቸው ሳይታወቅ ያልፋሉ። ሞገስ ወልደሚካዔል በመጀመሪያው ከተገለጹት ወገን ነው። ከመጀመሪያው እስከመጨረሻው ሕይወቱን ትርጉም አበጅቶለት፤ ለዚሁ ዓላማው፤ ቤተሰቡን፣ ዘመዱን፣ ንብረቱን ሁሉ ለዓላማው አራግፎ አልፏል።

“ስማ አንዱዓለም” ሲል ጀመረ ሞገስ። “አንተ በተማሪዎች እንቅስቃሴ የምታደርገውን ተስትፎ ብደግፈውም፤ ሌላ አማራጭ እንዳለ ልታውቅ ይገባሃል። እኒህ ሰውዬ በጣም አርጅተዋል። እንዲህ በደከሙበት ጊዜ፤ የሚከተለውን መተንበይ አይቻልም። በርግጥ ግን የምነግርህ፤ ሰላማዊ የሥልጣን ሽግግር አይኖርም። እሳቸው በሕይወት እያሉም ሆነ በሞት ተለይተው፤ ወደው ሥልጣን አይለቁም። በተማሪ እንቅስቃሴ የሀገራችንን ሂደት መወሰን አትችሉም። ያ አይቀሬ ቀን ሲመጣ አንተ አንድ የመቶ እየመራህ ብትገኝ፤ ልትጫወት የምትችለው ሚና ከፍተኛ ይሆናል። አባ ተፈራ ወታደር እንዳትሆን ታግሎሃል። አውቃለሁ። አዘዞ አባቶቻችን ወታደሮች ሆነው እያገለገሉ አድገናል። እሱ እንድትማርለት ይፈልጋል። አውቃለሁ። እኔንም ደጋግሞ ልጄን ወታደር እንዳታስገባብኝ ብሎኛል። አየህ፤ እኛና አባቶቻችን አንድ አይደለንም። የኛ ጊዜ የተለየ ነው። ታውቀዋለህ። ለውጥ ያንጃበበበት ጊዜ ነው። ጠቃሚ የሆነ አስተዋፅዖ ለማድረግ ከፈለግህ፤ አሁንም ደግሜ የምነግርህ፤ ሐረር የጦር አካዳሚ እንድትገባ ነው።” በማለት በኋላ ዞሬ ሳጤነው፤ ምን ያህል አርቆ አሳቢና አስተዋይ እንደነበር የተረዳሁትን ነገረኝ። በወቅቱ ግን፤ አባቴ ወታደር አትሆንም፤ መሐንዲስ ነው የምትሆነው ብሎ ከሕፃንነቴ ጀምሮ በተደጋጋሚ ያሳሰበኝ አጥቅቶም ይሁን አባቴን በመፍራት፤ የተማሪውን እንቅስቃሴ ያለልኩ ለጥጬ አክብጄ አይቼውም ይሁን የሱን ምክር አቅልዬ፤ “ተማሪውና መምህራን ተደራጅተናል፣ ሠራተኛው እየተደራጀ ነው፣ የኑሮ ውጥረቱ አይሏል፣ እኔ ሐረር አካዳሚ ሄጄ እስክመለስ የሚጠብቅ አብዮት የለም፤ በማለት ተከራከርኩት።

በአንጻሩ የአንደኛ ዓመት ተማሪና አብረን አንድ ክፍል እንወስድ የነበረው ሻምበል አጥናፉ አባተ፤ በተደጋጋሚ የምናደርገውን የተማሪዎች እንቅስቃሴ በመቃወም፤ “ተው እናንተ ልጆች። ንጉሰ ነገሥቱ ምን አደረጉ? ይልቁንስ ብትማሩ አይሻላችሁም?” ይለኝ ነበር። እኔም፤ “አንተ ሙሉ ደሞዝክን እየበላህ፤ ሙሉ ተማሪ ሆነህ፤ ምን ጎሎህ! እዚህ መረጃ አቀባይ እንድትሆን ነው የተላክኸው። ሂደና ቤተመንግሥቱን ጠብቅ!” በማለት መልሼለት ነበር። እንግዲህ እኔ እዚህ ላይ የማሰፍረው፤ በምርምር ያገኘሁትን ወይንም ሰው የነገረኝን አይደለም። የራሴን ተመክሮ ነው። በቅርብ የወጡትን መጽሐፍት በማነብበት ጊዜ፤ ሻምበል ሞገስ ወልደሚካዔልን፤ አንድም አባቱ ከኤርትራ በመሆናቸው የኤርትራ ተገንጣዮች ደጋፊ፤ ሌላም የኢትዮጵያ ሕዝባዊ አብዮታዊ ፓርቲ ( የኢሕአፓ ) አባል ስለነበር ፀረ-ደርግ አድርገው የሚስሉትን ተረድቻለሁ። እናም እኔ፤ የሞገስ ወልደሚካዔልን ማንነት ከማውቀው በመነሳት፤ ግልጽ ማድረግ ግዴታዬ ስለሆነ፤ እነሆ እውነቱ!

ሞገስ ወልደሚካዔል ተወልዶ ያደገው አዘዞ ነው። አዘዞ ከጎንደር አጠገብ የምትገኝ ትንሽ የወታደር ሰፈር ነች። ሞገስም እኔም የተወለድነው፤ ጠቅላይ ሰፈር እየተባለ ይጠራ በነበረው የሰባት ቁጥር ቅርጽ በያዙት ሁለት መደዳ ቤቶች ውስጥ ነበር። እነሱ በምዕራብ በኩል ባለው ቤት ሲኖሩ፤ እኛ ደግሞ በሰሜን በኩል ባለው ቤት ነበርን። በኋላ ከዓለማያ ኮሌጅ ተመርቆ፤ አርሲ የጭላሎ ፕሮጀክት ተቀጥሮ ሲሰራ ሕይወቱ ያለፈው ታናሽ ወንድሙ ዮሐንስ ወልደሚካዔል ሲሆን፤ የዮሐንስ ታናሽና አንድ ክፍል በትምህርት ቤት የምበልጠው የኔ ጓደኛ መላኩ ወልደሚካዔል ነው። የሱ ተከታዮች ክፍሌና ሙሉጌታ ናቸው። በትምህርቱ ጎበዝ የነበረው ሞገስ፤ አዘዞ የአፄ ፋሲል አንደኛና መለስተኛ ደረጃ ትምህርቱን ከጨረሰ ባኋላ፤ ወደ ጎንደር የቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ አጠቃላይ ሁለተኛ ደረጃ ትምህርት ቤት ሄዶ፤ ከዚያም ወደ ሐረር የጦር አካዳሚ በመሄድ ትምህርቱን ቀጠለ። አባቱ የሻምበል ባሻ ወልደሚካዔል በጡሮታ ጊዜያቸው፤ በንጉሠ ነገሥቱ ትዕዛዝ፤ በበረንቱ የምክትል ወረዳ አስተዳዳሪ ሆነው ተሾመው፤ ወደዚያ ሄደዋል። እናቱ የጎንደርና የጎጃም ተወላጅ ሲሆኑ፤ ገና በወጣትነቱ ከዚህ ዓለም ተለይተዋል። እኔ ያኔ ገና የመጀመሪያ ደረጃ ትምህርቴን በመጀመር ላይ ነበርኩ። እናቱ የተቀበሩት አዘዞ አቡነ ተክለሃይማኖት ቤተ ክርስትያን ነው። የናቱ እናት እሙሃይ ማማ አልጋነሽ፤ አዘዞ መንኩሰው ሲኖሩ፤ ከዚህ ዓለም በሞት የተለዩት፤ ሞገስ በተገደለበት ሰሞን ነው። እሳቸውም የተቀበሩት አዘዞ ነው።

ለመንደርደሪያ ይኼን ካቀረብኩ በኋላ፤ ወደሞገስ የፖለቲካ ተሳትፎ ላቅና። ሞገስ ከሐረር የጦር አካዳሚ በከፍተኛ ውጤት ከተመረቀ በኋላ፤ በቀጥታ አዲስ አበባ ተመድቦ፤ በአራተኛ ክፍለ ጦር ያገለግል ነበር። በዚያን ጊዜ ዩኒቨርሲቲ ገብቶ ማታ ማታ በመማር የኢኮኖሚክስ እውቀቱን ለማጎልበት ገፋ። ያኔ ነበር እኔን ሐረር የጦር አካዳሚ ገብቼ የመቶ አለቃ በመሆን፤ የበለጠ አስተዋፅዖ ሊኖረኝ እንደሚችል የመከረኝ። ገና የካቲት ፷ ፮ ከመምጣቱ ከሶስት ዓመት በፊት፤ ሊከተል የሚችለውን ጉዳይ ተገንዝቦት ነበር። በወቅቱ ተራማጅ ከነበሩት ግለሰቦች ጋር ግንኙነቱን ቀጠለ። ገና ሃያ ዓመት ሊሞላኝ በመንደርደር ላይ የነበርኩና ሁሉን አውቃለሁ ባይ የወጣት ትዕቢት የወጠረኝ ስለነበርኩ፤ የኔን መልስ አክብዶ እንዳልወሰደው የነገረኝ በኋላ ነው። ሞገስና እኔ በቀጥታ ስለፖለቲካ በዝርዝር መነጋገር የጀመርነው፤ የካቲት ባንዣበበበት ወቅት ነበር። አቃቂ አንደኛ ደረጃ ትምህርት ቤቱ ወደ ሁለተኛ ደረጃ ሊያድግ፤ ዘጠነኛ ክፍል ተከፍቶ ነበር። እዚያ አስተምር ነበር። የምኖረው አዲስ አበባ ሆኖ፤ በየዕለቱ እየተመላለስኩ ሙሉ አስተማሪና፤ ዩኒቨርሲቲ ደግሞ ሙሉ ተማሪ ነበርኩ። ሞገስ ላከብኝና፤ ገነት ሆቴል አጠገብ በሚገኘው መኖሪያ ቤቱ ሄድኩ። ከሱ በኩል የማውቀው ምንም ነገር አልነበረም። እኔን ግን ስለተማሪው እንቅስቃሴና ሂደቱ በየዕለቱ እንድነግረው ይጠይቀኝ ነበር። እኔም ከኔ በኩል የማውቀውን ከመዘላበድ በስተቀር፤ እሱን ምንም ጠይቄው አላውቅም። በዚህ ደረጃ እያለን፤ የካቲት ፈነዳ። ያኔ ሞገስ እኔን የመፈለጉን ያህል እኔም እፈልገው ነበር። የትም ተጽፎ ያላየሁት፤ ሞገስ ለደርግ መፈጠርና ማደግ ያደረገውን አስተዋፅዖ ነው። ከመጀመሪያው ጀምሮ ሞገስ የደርግ አስኳል የሆነውን ቡድን በማሰባሰብ በኩል ያደረገውን ሩጫ፤ በየጊዜው ይነግረኝ ነበር። ሞገስ ያኔ የዕለት ተዕለት ሥራው አድርጎ የያዘው ይኼኑ ነበር። በአራተኛ ክፍል ጦር ውስጥ፤ የሚደረገውን የሚስጢር ስብሰባ ይነግረኝ ነበር። ማን ማን እንደሆኑ በዝርዝር አውቅ ነበር። የያንዳንዳቸውን የፖለቲካ እውቀት ደረጃና ብስለታቸውን ይነገረኝ ነበር።

ደርግ ጎልብቶ ሲወጣ፤ ሞገስ የኢኮኖሚክስ ክፍሉ ኃላፊ ሆነ። ንጉሠ ነገሥቱን ለማውረድ የተደረገውን የመረጃ ስብሰባ የመራ ሞገስ ነበር። ይህን በሙሉ እምነት ለመናገር ያስቻለኝ፤ በወቅቱ አንዳንድ መረጃዎችን እንድሰበስብለት ብዙ ቦታ ልኮኝ ስለነበር ነው። በጠቅላላ መስከረም አንድ ቀን ማታ የታወጀውን የንጉስ ነገሥቱን ከሥልጣን መውረድና የቀረቡትን መረጃዎች ያጠናቀረው ሞገስ ነበር። የመሬቱን አዋጅ በተመለክተ፤ በዝርዝር ያደረገውን ጥረት በሌላ ጊዜ አቀርበዋለሁ። ላሁኑ ግን፤ ሙሉ መረጃውን ያሰባሰበውና ያጠናቀረው ሞገስ ነበር በማለት አልፈዋለሁ። ያኔ ከሁለት የደርግ አባሎች ጋር አስተዋወቀኝ። የመጀመሪያውና በቀጥታ ከፍተኛ እምነት እንዳሳድርበት ያደረገኝ፤ ጁኒየር ኤክማን ዮሐንስ ፍትዊ ነበር። ሁለተኛው ወጣት የመቶ አለቃ ፍቅረ ሥላሴ ወግደረስ ነበር። ስለመቶ አለቃ ፍቅረ ሥላሴ ወግደረስ ሲነግረኝ፤ “ይህ ወጣት የመቶ አለቃ ተስፋ አለው። ምንም የፖለቲካ እውቀት የለውም። ሆኖም ግን፤ እንደሌሎቹ ላለፈው ሥርዓት የጠበቀ ፍቅር የለውም። የማርክሲዝም ሌሊንዝም እውቀት ባይኖረውም፤ ሊማር የሚችልና ከኛ ወገን ልናደርገው የምንችል ስለሆነ፤ ትንሽ ገረፍ ገረፍ እንድታደርገው እፈልጋለሁ።” አለኝ። ምንም እንኳ እኔ ያኔ ኢሕአፓን ከመሠረቱት የአንዱ ቡድን አባል ብሆንም፤ ሞገስ የድርጅት አባል ይሁን ወይንም አይሁን አስቤበትም አላውቅም። ነውም አይደለምም የሚል ግምት አልነበረኝም። የነበረኝ እምነት፤ ሞገስ ወንድሜ ነው። የኔ ስኬት ለሱ፤ የሱ ስኬት ለኔ ነው የሚል ብቻ ነበር። እናም ይህ ነበር ያሯሯጠኝ። በዚያ ወቅት እኔ የነበረኝ ፍላጎት፤ የነበረው አድሃሪ ሥርዓት ፈርሶ፤ ከሁሉም የተደራጁ የኅብረተሰቡ ክፍሎች ተሰባሰቦ፤ ጊዜያዊ ሕዝባዊ መንግሥት መቋቋሙ ነበር። እናም የጠየቀኝን በሙሉ አደርግለት ነበር። እኔ የጠየቅሁት ነገር አልነበረም። እሱ የሚነግረኝ የደርግ የዕለት ተዕለት የውስጥ ሂደት፤ ለኔ በቂ ነበር። አብሬያቸው የምኖረው የኢሕአፓ አባላት፤ ከፍተኛውን መስዋዕትነት ከፍለው ያለፉት ሠይፉ ጠናና እዮብ ጠና፤ ከሞገስ የማመጣውን ዜና በጉጉት ይከታተሉ ነበር። ከዚያ በተረፈ፤ ከሞገስ ጋር፤ ድርጅታዊ ተልዕኮም ሆነ ግንኙነት አልነበረኝም። ሞገስ ወደ ዩኒቨርሲቲው ተማሪዎችን ለማነጋገር ከመጡት የደርግ አባላት አንዱ ነበር። በወቅቱ አራት ኪሎ ከሚገኘው ግቢ ውስጥ፤ በእግር ኳስ ሜዳው ደረጃዎች ላይ ተኮልኩለን ለተቀመጥነው ተማሪዎች የተናገረው አንድ አረፍተ ነገር ትዝ ይለኛል። “The military cannot defy history! – ወታደሩ ታሪክን ሊጠቀጥቅና ሊያልፍ አይችልም።” ያለው። ሞገስ ደርግ ከሌሎች ተራማጅ ኃይሎች ጋር በመተባበር፤ ሀገራችንን ወደ ትክክለኛ መንገድ እንደሚመራት ከፍተኛ እምነት ነበረው። የጊዜያዊ ሕዝባዊ መንግሥት መቋቋም አስፈላጊነቱን ተማምነናል።

ካነበብኳቸው መጽሐፍት ውስጥ፤ የሞገስን የኤርትራዊ ትውልድ ትስስር አስመልክቶ፤ ከአማን አንዶም ጋር ሆኖ ተገንጣዮችን ደጋፊ አድርገው የወነጀኑትን አግኝቻለሁ። የማውቀውን ልንገራችሁ። አንድ ቀን ሞገስ በጣም ተበሳጭቶ አገኘሁት። “You know what he said? – ምን እንዳለ ታውቃለህ?” አለና በቀጥታ ዓይኖቼን ተመለከተ። ማን ወይንም የት ብዬ እስክጠይቅ ፋታ አልሠጠኝም። “He said: ‘I am not going to dance to the tune of hooligans! – ለማንም የዱርዬ ጥርቅም አታሞ፤ እስክስታ አልመታም!’ አይገርምህም!” በማለት አራገፈብኝ።  ጀኔራል አማን አንዶምን ነበር። ጀኔራን አማን አንዶምን ለማግባባትና የያዘውን አቋም እንዲለውጥ ወደ አማን አንዶም ሲላክበት፤ ከላይ የሠፈረውን በመናገር ዘጋቸው። ሞገስ በአማን አንዶምና በደርግ አባላት መካከል እርቅ እንዲኖር ከፍተኛ ጥረት አድርጓል። አማን ይሄን ባለበት ወቅት ግን፤ የተበሳጨው ሞገስ፤ ፍጹም ተቃራኒው በመሆን፤ በአማን አንዶም ላይ ለተወሰነው ድንጋጌ አባሪ ነበር።

ከዚያ ጥቂት ቀደም ብሎ፤ በኢሕአፓ በኩል፤ ከሞገስ ጋር የማደርገውን ግንኙነት እንዳቆም ተላከብኝ። እኔ ደግሞ ክፋቱን አላየሁትም ነበር። ሠይፉም፤ “ሞገስ የድርጅታችን አባል ስለሆነ፤ ልታጋልጠው ትችላለህና አቁም!” የሚል ቀጭን ትዕዛዝ ሠጠኝ። ያን በማቅማማበት ወቅት ነበር የጀኔራል አማን አንዶም ሁኔታ የተከሰተው። በሂደቱ እኔን በጣም ያስቆጣኝና ከሞገስ ጋርም ለመጨረሻ ጊዜ ያለያየኝ ክስተት ተፈጠረ። ከአማን ጋር የነበራቸው ፍጥጫ ከፍተኛ ደረጃ ላይ ሲደርስ፤ በአጣብቂኝ ላይ ባሉበት ደረጃ፤ በአማን ላይ አስቸኳይ እርምጃ ካልወሰዱ፤ መንግሥቱና ቡድኑ ሥልጣን ከጃቸው እንደሚያመልጥ ተረዱ። ፍራቻ ወረሳቸው። እናም በሱ ላይ እርምጃ መውሰዱን ተስማሙበት። በዚህ ሂደት፤ በቀጥታ በአማን ላይ እርምጃ መውሰዳቸው፤ በጦሩ ላይ የሚያስከትለው እንደምታ አስፈራቸው። እናም አዳብለው በቁጥጥራቸው ሥር የነበሩትን እስረኞች መደረቡን ተስማሙበት። በኔ እምነት፤ በስድሳዎቹ ላይ የተወሰደው አስቸኳይ እርምጃ፤ በአማን ላይ ሊወስዱ ከወሰኑት ጋር የተዳበለ የፍርሃት ጥቃት እንጂ፤ ራሱን የቻለ የፖለቲካ እርምጃ አልነበረም።

እግረ መንገዱን ግን፤ በመንግሥቱ ኃይለማርያም የፍርሃት መርበድበድ፤ አስቸጋሪ የሆነባቸውን ወታደራዊ እንቅስቃሴ በመምራት የታሰሩ ጥቂት የደርግ አባላት፤ አብረው ተገደሉ። ከነዚህ መካከል ዮሐንስ ፍትዊ አንዱ ነበር። ያንን በሬዲዮ ስሰማ፤ በንዴት ተቃጠልኩ። ዮሐንስ የኢሕአፓ አባል እንደነበር ያወቅሁት በኋላ ነው። እኔ ያወቅሁትና የወደድኩት፤ ባጭር ጊዜ በነበረን ግንኙነት፤ ባየሁበት ባህሪው ነበር። ወጣት፣ እንደኔው ቅብጥብጥ፣ እንደኔው ችኩል፣ በጣም ምኞታችን ከተጨባጩ ሁኔታ ከንፎ የበረረ፣ ለሕዝብና ላገር ከፍተኛ ፍቅር ያለው ነበር። የሱ ሞት ከሞገስ ጋር አቆራረጠኝ። አንድ ፉልስካፕ (የአረብ ሉክ) የሚባል ዝርግ ወረቅት ሙሉ፤ የወንድም ቁጣ፣ የንዴትና የጉራ ሙሉ ጽሑፍ፤ ለሞገስ ላክሁለት። በውጡም፤ “ዛሬ አንተ ከመንግሥቱ ጋር ሆነህ ዩሐንስን ገደልክ። ነገ መንግሥቱ አንተን እንደሚገድልህ እወቅ። እሱ ባይገድልህ፤ እኔ ደሙን ካንተ እንደምበቀልና እንድምገድልህ እውቅ!” የሚል ይገኝበታል።

መንግሥቱ ኃይለማርያም ሞገስንና ሌሎችን ለምን ገደለ ብዬ አልጠይቅም። ምክንያቱን አውቀዋለሁ። ሥልጣኑን አጠቃሎ ለመውሰድና ሌሎችን ለመጨፍለቅ በሚያደርገው ሩጫ፤ ከፍተኛ ደንቃራ ሆነው ከቆሙበት አንዱ ሞገስ ነበር። አንድ ጊዜ ከሞገስ ጋር ስንገናኝ የነገረኝን አስታውሳለሁ። “አሁን አለቀለት!” በማለት ጀመረ። “ማን?” ስለው፤ “መንግሥቱ ነዋ! ምን መሰለህ፤ ብዙዎቹ አካሂያዱን ተረድተዋል። በቀጥታ እሱን ከሥልጣን ሩጫው ማቆም የምንችልበት መንገድ ተፈጥሯል። በኮሚቴው ውስጥ የሚኖረውን ሚና እያቀጨጭንበት ነው። አብዛኛው አባሎች የሱን ሂደት ስለተገነዘቡ፤ የደርግን መዋቅርና የመሪዎችን የሥልጣን ልክ ለማስተካከል፤ የድምጽ መሥጠት ሂደት ሊከተል ነው። እኛ የድምጽ የበላይነት አለን።” አለኝ። “ተው! ይሄ ተንኮለኛ ቀላል እንዳይመስልህ! ለምን ይልቁንስ እርምጃ አትወስዱበትም!” አልኩት። “ቀላል እንዳይመስልህ። ዋናው ነገር የአባላትን ድምጽ ማግኘቱ ነው። እና አሁን የበላይነት አለን።” በማለትና በልበ ሙሉነት ነገረኝ። እኔም ደስ ብሎኝ ተለያየን። ሞገስ በአባላት ሙሉ መብትና በድምጽ ብልጫ ያምን ነበር። የሰውን ቅንነት ይቀበል ነበር። ጥሩውን አጉልቶ ይመለከት ነበር። ዴሞክራሲያዊ አሠራርን ማመን ብቻ ሳይሆን፤ መተግበር ከፍተኛ ጥረቱ ነበር።

እገረ መንገዴን አንድ ነገር ላስቀምጥ። አንዳንዶች ሻምበል ዓለማየሁን የኢሕአፓ ቀንደኛ አባል አድርገው ያቀርቡታል። እኔ እስከማውቀው ድረስ፤ ይህ ትክክል አይደለም። እኔ ወደ አሲንባ ለመሄድ በምጠባበቅበት ወቅት፤ በሕቡዕ ከቦታ ወደ ቦታ እየተቀያየርኩ እኖር ነበር። አንድ ቦታ በተቀመጥኩበት ወቅት፤ የነበርኩበት ጓድ የአንድ መስሪያ ቤት ባለሥልጣን ነበር። ሻምበል ዓለማየሁ ጓደኛው ነበር። በዚያ ወቅት፤ ሻምበል ዓለማየሁ የድርጅቱ አባል እንዲሆን ተወስኖ፤ ይህ ግለሰብ ከዓለማየሁ ጋር ቀጠሮ አደረገ። ማታ ደስ ብሎት ስናወራ አመሸን። በነጋታው መንግሥቱ ኃይለማርያም እነ ጀኔራል ባንቲን፣ ሞገስንና ዓለማየሁን መረሸኑን ሰማን። ከፍተኛ ድንጋጤ ሆነብን። ዓለማየሁ የድርጅቱ አባል መሆኑ በቀጠሮ ቀረ። ምንም እንኳ በደርግ ውስጥ በከፍተኛ ንቀት የዴሞክራሲን ወረቀት እየያዘ፤ “ልክህን ነገረህ!” እያለ በመንግሥቱ ላይ ቢፎክርበትም፤ እኔ እስከማውቅ ድረስ፤ ሻምበል ዓለማየሁ የኢሕአፓ አባል አልነበረም። ሞገስ ወልደሚካዔል የኢሕአፓ አባል እንደሆነ ከተነገረኝ በኋላ፤ ወደ ቤቱ መሄዴን አቆምኩ። ይህ የምስክርነት ቃሌ ነው።

Posted in አስተያየቶች - Commentaries | አስተያየት ያስቀምጡ

የኢሕአዴግ አይቀሬ ዕጣ – አስጊው የኢትዮጵያ ጣጣ

የኢሕአዴግ አይቀሬ ዕጣ – አስጊው የኢትዮጵያ ጣጣ
አንዱዓለም ተፈራ – የእስከመቼ አዘጋጅ
ሰኞ፤ መስከረም ፲ ቀን ፳፻፰ ዓመተ ምህረት ( 9/21/2015 )

መከወኛ ሃሳብ፤

ዛሬ ካለንበት የፖለቲካ ሀቅ ላይ ቆመን የነገዋን ኢትዮጵያ በሃሳብ ብንመለከት፤ ሶስት እውነታዎች ገጠው ይታያሉ። የመጀመሪያው፤ አሁን በሥልጣን ላይ ባለው የገዥ ቡድን አስተዳደር፤ ምንም ቢሆን ምንም፤ ኢትዮጵያ የመድበለ ፓርቲ ሥርዓት ሊኖራት አለመቻሉ ነው። ሁለተኛው ደግሞ፤ ኢሕአዴግ፤ ውስጡ እየነቀዘ፤ ወደ አንድ ፓርቲነት ከማደግ ይልቅ፤ በየድርጅቶቹ መጎነታተል እየተወጣጠረ፤ ከውስጥ መርቅዞ ወደ መበታተኑ በመሄድ ላይ ያለ መሆኑ ነው። ሶስተኛው ደግሞ፤ አሁን በያዝነው ሂደት፤ ሀገራችን እጅግ ወደ ከፋና ልትወጣበት ወደማትችለው መቀመቅ ውስጥ እየዘቀጠች መሆኗ ነው። እኒህ ፈጠው ያደገደጉ የፖለቲካ ሀቆች፤ በዚህ ጽሑፍ ተተንትነው ቀርበዋል።


በ፳ ፩ኛው ክፍለ ዘመን መጀመሪያ ላይ፤ ዓለም በሥልጣኔ እየገሰገሰ፤ የሳይንስ ስነ-ምርምር የእደ ጥበብ ግኝቶችን በብዛት እያዥጎደጎደና ተዓምር የሚባሉ እምርታዎችን እያስከተለ ባለበት ወቅት፤ ሀገራችን ኢትዮጵያ በወገንተኛ አምባገነን አስተዳደር ሥር፤ የኋልዮሽ ስትጓዝ ትገኛለች። የዚህ ገዥ ቡድን ፍላጎትና ተግባር፤ ከኢትዮጵያ ሕዝብ ፍላጎት በተቃራኒ የቆመ በመሆኑ፤ ሰላም፣ ብልፅግናና ዕድገት ከሀገራችን ፍጹም ርቀው ሸሽተዋል። አድልዖና ሙስና አስተዳደሩን አግምተውት፤ አፍንጫ ካስያዘ ውሎ አድሯል። በጣም ጥቂት ምርጥ ዜጎች በቢሊየን የሚቆጠር ገንዘብ ሲያካብቱ፤ በብዙ ሚሊዮን የሚቆጠረው ደሃ ወገናችን፤ በውጪ መንግሥታትና በበጎ አድራጎት ድርጅቶች ምጽዋት፤ ቀኑን ይገፋል። የፖለቲካ ምኅዳሩ ትርጉም በማይሠጥ መንገድ፤ በገዥው ቡድን ተጠራቆ የተያዘ በመሆኑ፤ የተለዬ አቋም ያላቸው ግለሰቦችና የአስተዳደሩን ተግባር የማይደግፉ ሁሉ፤ ለእስር የተዳረጉበት፣ የሚዳረጉበት፣ የተገደሉበትና የሚገደሉበት ሁኔታ፤ የዕለት ተዕለት የኑሮ ሀቅ ሆኗል። በሕዝቡ ዘንድ፤ በተለይም በወጣቱ ውስጥ ተስፋ መቁረጥ ነግሷል። ኢትዮጵያዊ ነኝ ማለት ቀርቷል። ተማሩም አልተማሩም፤ የሥራ አጡ ቁጥር ሀገሪቱን ለውጥረት ዳርጓታል። አሁንም ሀገሪቱን እየጣሉ፣ ከገዥው ክፍል እየሸሹ፣ ሞትን በከበበ አስፈሪና አስጊ መንገድ፤ ወደ ውጪ የሚነጉዱት ወጣቶች ቁጥር ልክ አጥቷል። ይህን ሁሉ ምን አመጣው? ይሄስ ምን ያህል የሚሰነብት እውነታ ነው? ይህ ጉዟችን ወደየት ያመራል? ምን መደረግ አለበት? የዚህ ጽሑፍ ዓላማ ይሄን ሀቅ በመመርመር፤ በግልጽ ተንትኖ ማቅረብ ነው።

ላለንበት ሀቅ የዳረገን ሂደት፤

በወርሃ የካቲት ፲ ፱ ፻ ፷ ፮ ዓመተ ምህረት፤ የኢትዮጵያ ሕዝብ ዳር እስከዳር፤ ከነበረበት የጉልተኛ ሥርዓት ማነቆ ለመላቀቅ፤ ሆ ብሎ ተነሳ። በነበረው ኋላ ቀርና አፋኝ የፖለቲካ ሥርዓት ምክንያት፤ በዚያ ወቅት ብቁ የሆነና የተዘጋጀ የሕዝቡ የፖለቲካ ድርጅት ባለመኖሩ፤ የፖለቲካ ሥልጣን ክፍተት ተፈጠረ። በወቅቱ ጉልበቱን ያሳየውና የተደራጀው ክፍል የሀገሪቱ የጦር ሠራዊት ነበርና፤ አጋጣሚውን በመጠቀም፤ የወጣት መኮንኖች ስብስብ ቦታውን በጦር ሠራዊቱ ስም ወሰዱት። ይህ የወጣት መኮንኖች ስብስብ፤ ወታደራዊ ደርግን አቋቁሞ፤ በሂደቱ የአንድ ግለሰብ የበላይነትን ፈጠረ። ይህ ሰው በላው አረመኔ መንግሥቱ ኃይለማርያም፤ የግለሰብ አምባገነንነቱን ጨብጦ፤ በሕዝቡ ዘንድ ከፍተኛ እልቂትን አስከተለ። እንዲያ ያለ አስተዳደር ዘለቄታ የለውምና፤ በሚዘገንን መንገድ አገሪቱን አፋልሶ፤ ወገን ጨርሶ፣ ብሩህና ለወገን ተቆርቋሪ፣ ሀገራቸውን ወዳድና አስተዋይ የሆኑ የአንድ ትውልድ ልጆቿን መትሮ፣ ሀገራችንን አመሰቃቅሎ፤ ለወገንተኛ አምባገነኑ የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር በሩን ከፍቶ ለቀቀለት። ሰው በላው መንግሥቱ ኃይለማርያምም ጅራቱን ቆልፎ እንደሚሸሽ ውሻ፤ እግሬ አውጭኝ ብሎ ሾልኮ ጠፋ።

በዚያ በተፈጠረው ሁለተኛ ክፍተት፤ በ ፲ ፱ ፻ ፹ ፫ ዓመተ ምህረት፤ ሰተት ብሎ አዲስ አበባ የገባው ወገንተኛው አምባገነን የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር፤ የሀገሪቱን ሥልጣን ከመጨበጡ በፊትና ከጨበጠ በኋላ፤ ሁለት የተለያዩ መሠረታዊ የሆኑ ግልጽ የፖለቲካ እምነቶች ነበሩት። ይህ ድርጅት ሲመሠረት፤ የትግራይን ክፍል ሀገር ነፃ አውጥቶ፤ የራሱን አንድ ሀገር ለመመሥረት ነበር። የሥልጣን ክፍተቱ ተፈጥሮ አመቺ ሁኔታ ሲያጋጥመው፤ ይህን ዓላማውን እንደያዘ፤ “ሌሎች”ን አስተባብሬ ገዥ እሆናለሁ የሚል የፖለቲካ እምነት ገዛ። ለዚህ ዓላማው፤ ከ”ሌሎች” ጋር መተባበሩ ሊያስከትል የሚችለው የባለቤትነትና የበላይነት ጥያቄ ስላላማረው፤ ራሱ ጠፍጥፎ የሚያቋቁማቸውን ድርጅቶች አጋሮቹ በማስመሰል አንኳለለ። እኒህ ድርጅቶች፤ ከ”ሌሎች” ድርጅቶች ከድተው የወጡ፣ ከደርግ በፍርሃት የሸሹ፣ ምርኮኛ እስረኞችና እነዚህን ባንድ ላይ ሰብስበው ከሚቆጣጠሩ የራሱ ድርጅት አባሎች የተዋሀዱ ነበሩ። በዚህ ስሌት የተመሰረቱት ድርጅቶችን ከራሱ ጋር በመቁጠር፤ ኢሕአዴግን አቋቋመ። አሁን ኢትዮጵያዊ ጋቢ ለበሰ። እዚህ ላይ ግን፤ የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር፤ “ሌሎች” እያለ የመደባቸውን ድርጅቶችና “እኔ” በማለት ያጠነጠነውን፤ ራሱን በበላይና “ሌሎች”ን በበታች አድርጎ ነው።

የተነሳበት የፖለቲካ እምነቱ እንደተጠበቀ ነበር። በተለይም ከእምነቱ ውስጥ ሁለት እንደ አንገት ማተብ ያነገታቸው አሉት። የመጀመሪያው፤ “ትግራይ እስከዛሬ የበታች ሆና ተበድላለች። አሁን በኛ አማካኝነት የበላይ ሆና፤ ‘ሌሎችን’ በዳይ መሆን አለባት!” የሚለው ሲሆን፤ ከዚሁ ጋር ጎን ለጎን የሚሄደው ሁለተኛው ደግሞ፤ “አማራ እስከዛሬ የበላይ ሆኖ ሁሉን ሲበድል ነበር። አሁን የበታች ሆኖ፤ በትግሬዎችና በ’ሌሎች’ ተበዳይ መሆን አለበት፤” የሚለው ነው። እንግዲህ እኒህ ከገዥና ተገዥ መደቦች ውጪ ሆነው፤ የአንድን ግለሰብ ነፃነት ለትውልድ ሐረጉ በማስረከብ፤ “የበደለህ አማራ ነው!” “የተበደልከው አማራ ስላልሆንክ ነው!” በሚል እምነቱ፤ የበዳይና ተበዳይ ወገን የሽክርክር አዙሪት አስተዳደሩን መሠረተ። ትናንት አማራ ሁሉን በዳይ፤ ትግሬ ተበዳይ ነበር። ዛሬ ትግሬ በዳይ፤ አማራ በሁሉም ተበዳይ ነው። ነገ ደግሞ . . . እያለ የሚቀጥል የትውልድ ሐረግ ቆጥሮ፤ በደልንና መበደልን የመረካከብ አባዜ ዘፈዘፈበት። ሌላው የፖለቲካ እርምጃ ሁሉ ከዚሁ ምንጭ ተቀዳ።

በኢትዮጵያ ሕዝብ መካከል፤ በጥቂት የገዥው ቡድን አባላት ላይ፤ የአብዛኛው ተገዢ የኢትዮጵያ ሕዝብ ለነፃነቱ መነሳት ቦታ አጥቶ፤ በኢትዮጵያዊያን አርሶ አደሮች፣ ላብ አደሮች፣ ተማሪዎች፣ መምህራን፣ ነጋዴዎች መካከል ያለው የሙያና የመደብ አንድነት ተሰርዞ፤ የትውልድ ትስስሩ መነሻና መድረሻ ሆነ። ይህ ደግሞ፤ በአንድ በኩል ሰው ሁሉ በየትውልድ መንደሩ ብቻ እንዲሰፍር አስገደደ። በሌላ በኩል ደግሞ፤ አድልዖ፣ ሙስና፣ ምዝበራ፣ ለከት የለሽ ብልግና፤ የሥርዓቱና የሰዎች የርስ በርስ ግንኙነት ወሳኙና መታወቂያዎች እንዲሆኑ አደረገ። በገዥነት አሁን ቢቆናጠጥም፤ እንዳለፈው አረመኔ ገዥ ሁሉ፤ ይሄም ገዥ ቡድን ያልፋል። በርግጥ እስኪያልፍ እያለፋ ነው። አይቀሬ ዕጣው እያንዣበበበት ነው። የነገዋ ኢትዮጵያ ምን ትሆን ይሆን?

ፍሬ ሃሳብ፤

የነገዋን ኢትዮጵያ በሃሳብ ስንመለከት፤ የመጀመሪያው እውነታ፤ አሁን በሥልጣን ላይ ባለው ገዥ ቡድን አስተዳደር፤ ምንም ቢሆን ምንም፤ ኢትዮጵያ የመድበለ ፓርቲ ሥርዓት ሊኖራት አለመቻሉ ነው። እንግዲህ ይህ ነጥብ፤ ለምን? የሚል ጥያቄ ማስከተሉ አይቀርም። ለዚህ መልሱ የሚገኘው ከኢሕአዴግ ማንነት ነው። አሁን ያለውን አስተዳደር፤ ማለትም የኢሕአዴግን አስተዳደር ብንመለከት፤ በመንግሥትና በኢሕአዴግ መካከል ምንም ዓይነት ልዩነት የለም። መንግሥት ማለት ኢሕአዴግ ማለት ነው።  ኢሕአዴግ ማለት መንግሥት ማለት ነው። መንግሥት የተለዬ አካል፤ ገዥ የፖለቲካ ፓርቲ የተለዬ ሌላ አካል፤ መሆኑ ተወርውሮ ተጥሏል። መንግሥታዊ መዋቅሩና የኢሕአዴግ መዋቅር አንድ ሆነዋል። ሕግ አውጪው ክፍል፣ ወሳኙ ክፍል፣ እና ፈጻሚው ክፍል፤ አንድ ሆኗል። አብዮታዊ ዴሞክራሲ፤ ኢሕአዴግን የበላይና ዘለዓለማዊ ያደርገዋል። በኢሕአዴግ እምነት፤ “ተዋግቶና ደሙን አፍስሶ ያገኘው ሥልጣን!” ስለሆነ፤ በምንም መንገድ በሰላም ሥልጣኑን መልቀቅ አይታሰበውም። ደሙን የከፈለው፣ ለኢትዮጵያ ሕዝብ አይደለም። ደሙን ያፈሰሰው ለራሱ ሥልጣን ለመያዝና ዓላማውን በማራመድ ነው። ስለዚህ ከሀገሪቱ መሪ ጀምሮ እስከ ቀበሌ ዘበኛው ድረስ፤ የኢሕአዴግ አባል መሆን ግዴታ ነው። ከኢሕአዴግ ውጪ መንግሥታዊ መዋቅር የለም፤ ከመንግሥታዊ መዋቅሩ ውጪም የኢሕአዴግ አካል የለም፤ ኢሕአዴግ መንግሥት ነውና!

ከዚህ ተነስቶ፤ እንዴት ያለ መንግሥታዊ አካል፤ ከኢሕአዴግ ውጪ ያለ፣ ሕግ ሊያወጣ፣ ፍርድ ሊመለከት፣ ፖሊስ ሆኖ ሥርዓት ሊጠብቅ፣ የሕዝብን አቤቱታ ሊሰማ ይችላል? እንዴትስ ያለ ነፃ የምርጫ ዝግጅት ሊያደርግ ይችላል? እንዴትስ ያለ ሕግ አውጪና ሕግ አስከባሪ ሊኖር ይችላል? ይህ የኢሕአዴግ አወቃቀር፤ ግድ የሚለው፤ ሀገር አቀፍ ድርጅት እንዳይኖር ነው። በየክልሉ ያሉ የኢሕአዴግ አባልና ተቀጥላ የሆኑ የፖለቲካ ድርጅቶች፤ ሌላ የነሱ ተቃዋሚ ድርጅት እንዳይኖር የዕለት ጉዳያቸው ነው። መገንዘብ ያለብን፤ በየክልላቸው የፖለቲካ ድርጅት ለምፍጠር የሚያመለክቱ ሰዎች፤ ፈቃድ ሠጪዎቹና ነሺዎቹ እኒሁ ድርጅቶች ናቸው። በመጀመሪያ ደረጃ፤ እነኚህን በየክልሉ ያሉ ድርጅቶች መቃወም ማለት፤ መንግሥትን መቃወም ማለት ነው። ቀጥሎ ደግሞ፤ መንግሥትን መቃወም፤ ያስከስሳል፣ ያሳስራል፣ ያስደበድባል፣ ንብረት ያስቀማል፣ ካገር ያስባርራል፣ ያስገድላል። በጠቅላላው ኢሕአዴግን ከሥልጣን ለማውረድ የሚደረግ ማንኛውም እንቅስቃሴ፤ መንግሥትን ለመገልበጥ የሚደረግ እንቅስቃሴ ነው። ስለዚህ ይህንን ለመቆጣጠርና ለመቅጣት፤ አስፈላጊ ሕጎችን ማርቀቅ፣ ካስፈለገም ያሉትን መሰረዝ፣ በተግባር ላይ ማዋል አለዚያም የማይስማማውን ሕግ አውጥቶ መጣል፤ የኢሕአዴግ ዋና ተግባር ነው።

ታዲያ አሁን ተቃዋሚ የፖለቲካ ድርጅቶች በኢትዮጵያ አሉ አይደል? ይህ እንዴት ሊሆን ቻለ? የሚሉ ጥያቄዎች ሊከተሉ ይችላሉ። አሁን ያሉትን በተቃውሞ የተሰለፉ ድርጅቶች ሕልውና፤ በደንብ መመርመር ያስፈልጋል። አዎ! ተቃዋሚ ድርጅቶች አሉ። እንደ እውነቱ ከሆነ፤ በኢሕአዴግ እይታ፤ እኒህ አሸባሪ ድርጅቶች እንጂ፤ ተቃዋሚ ድርጅቶች ተብለው አይታመኑም፤ አይታወቁም። ማንኛውም ኢሕአዴግን የሚቃወም ወይንም ኢሕአዴግ ያላቋቋመው ድርጅት በሙሉ፤ ፀረ-ኢሕአዴግ ነው። ፀረ-ኢሕአዴግ ደግሞ፤ ፀረ-ሀገር ማለት ነው። እናም ፀረ-ሕዝብ ነው። እናም፤ አድኀሪ፤ ኋላቀር፣ ትምክህተኛ፣ ጠባብ ብሔርተኛ፣ ሀገር ከፋፋይ ጠላት ነው። ይህ የፖለቲካ ድርጅቶችን ብቻ ሳይሆን፤ የሙያ ማህበራትንና የሃይማኖት ተቋማትን ሁሉ ያጠቃልላል። የኢሕአዴግን ሰበካና ወቀሳ ደጋግሞ ላዳመጠ የፖለቲካ ሂደቱን ተከታታይ፤ እኒህ የተጠቀሱ ውንጀላዎች፤ በተደጋጋሚ በሬዲዮ፣ በቴሌቪዥን፣ በጋዜጣ፣ በድረገጾችና በየስብሰባ አዳራሾች የሚዥጎደጎዱ ዘለፋዎች ናቸው። ስለዚህ ሌሎች ከኢሕአዴግ ነፃ የሆኑ ድርጅቶች እንዳያድጉ ተብታቢ ማሰሪያዎች ናቸው። ለምን ሲባል፤ ያልተፈለጉ ደንቃራዎች ስለሆኑ ነው። የተፈለገው፤ አጃቢ ሆኖ እሺ ጌታዬ የሚል ድርጅት ብቻ ነው። አጃቢ ያስፈለገውም፤ ለውጭ ሀገሮች መታያና የመድበለ ፓርቲ ሥርዓት አለ ማስባያ የጀሮ ጉትቻዎች፣ ያንገት ማስጌጫዎች እንዲሆኑ ብቻ ነው። ያ ከሌለ ብድርም ሆነ እርጥባን አይገኝማ! ከሌሎች ጋር እኩል መሰለፍና መታየት አይገኝማ!

በነገራችን ላይ፤ የዚህ የኢሕአዴግ፤ ዋናው ፈጣሪና መስራቹ አንድ ድርጅት ሆኖ፤ የበላይነቱን በሌሎቹ በፈጠራቸው ላይ ያነገሰና፤ እኒህን ተፈጣሪ ድርጅቶች በአጃቢነት የሚጠቀም መኖሩ ከታች በዝርዝር ቀርቧል። አሁን ያሉትን ተቃዋሚ ደርጅቶች ስንመለከት፤ የመላ ኢትዮጵያ አንድነት ድርጅት፤ የአንድነት ለፍትኅና ለዴሞክራሲ ፓርቲና የሰማያዊ ፓርቲ፤ ቀጥሎም መድረክ ናቸው። እኒህ ደግሞ የራሳቸውን ፈለግ እየተከተሉ ስላስቸገሩ፤ ለምርጫ ሲወዳደሩ ሙሉ እንቅፋት በመፍጠር ሕልውናቸውን ለማሳጣት ከመጣር አልፎ፤ መሪዎቻቸውን መወንጀል፣ ማሰር፣ ማስቃየት፣ ማባረር፣ ከሀገር ማስወጣትና መግደል ተፈጽሞባቸዋል። የጎንዮሽ የስም ተመሳሳይ ተለጣፊ ድርጅቶችን እያቋቋመ እንዲዳከሙና እንዲጠፉ ያላባራ ጥረቱን ቀጥሎበታል።

በተጨማሪ ደግሞ ሌላው ሊከተል የሚችለው፤ ታዲያ እንዲህ ከሆነ፤ ይሄን አምባገነን መንግሥት ምን በሰላም ለመለወጥ ጥረት ይደረጋል? አጉል ድካም አይሆንም ወይ? ከንቱ ከመድከም፤ ገዥው ጠመንጃ አንግቦ ሥልጣኑን እንደነጠቀና ያለጠመንጃ ሌላ የማያውቅና የማይሰማ ስለሆነ፤ ሌሎቹስ ለምን ጠመንጃ አንግበው መታገል ብቻ አማራጫቸው አይሆንም? የሚሉ ጥያቄዎች ናቸው። ይህ ራሱን የቻለ ርዕስ ነው። ጠቆም አድርጎ ለማለፍ ያህል፤ ጠመንጃ አንግቦ ለትግል በመነሳት ሕዝባዊ ድልን ለመቀዳጀት፤ ወሳኝና መኖር ያለባቸው ግዴታዎች አሉ። መፈለግ ለብቻው ወሳኝ አይደለም። በጦርነት ማቸነፍ ይቻላል! የሚለው ብቻውን ወሳኝ አይደለም። በሌላ በኩል ደግሞ፤ በሰላም መንገድ እየተደረገ ያለው ትግል፤ በእውነት የሰላም ትግልን መንገድ የተከተለና፤ በትክክል ተተግብሮ ያለቀለት ነው ወይ? የሚለውን መመለስ ያስፈልጋል። ስለዚህ፤ በሰላም ወይንስ በትጥቅ ትግል የሚለውን፤ በሌላ ጊዜ እንመለከተዋለን። ከዚህ በፊት ይሄው ጸሐፊ ያቀረባቸው ጦማሮች አሉ። እነዚህን ( ሄዶ መመልከት ይቻላል።  እንግዲህ እዚህ ላይ፤ መድበለ ፓርቲና ኢሕአዴግ ሊቀራረቡና አብረው ሊሄዱ የማይችሉ መሆናቸው በግልጽ ሰፍሯል።

ሁለተኛው እውነታ ደግሞ፤ ምንም እንኳን ለረጅም ጊዜ በተደጋጋሚ በኢሕአዴግ ውስጥ ያሉ ድርጅቶች ወደ አንድ ፓርቲ ለመዋሐድ እየተዘጋጁ ነው ተብሎ ከበሮው ቢደለቅም፤ ይህ ስብስብ፤ በአባል ድርጅቶች መካከል ያለው ትብብር ውስጡ ነቅዞ፤ ወደ አንድ ከመሄድ ይልቅ፤ በየድርጅቶቹ የየግል ፍላጎት መጎነታተሉ የስብስብ ውህደቱን እየወጣጠረው፤ ወደ ውድቀቱ በመሄድ ላይ ያለ መሆኑ ነው።

ከላይ እንደተጠቆመው፤ የኢትዮጵያ ሕዝባዊ አብዮታዊ ዴሞክራሲያዊ ግንባርን (ኢሕአዴግን) የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር (TPLF) ሲመሰርት፤ የአራት “ትልልቅ” የፖለቲካ ድርጅቶች ጥምር አድርጎ ነው። እዚህ ላይ መገንዘብ ያለብን፤ በጽሑፍ ያልሰፈረ ሁለት ክፍል አለ። ይሄም፤ “እኔ” የሚለው ራሱ የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባርና፤ “ሌሎች” የሚላቸው ቀሪውን የኢትዮጵያ ክፍል ይወክላሉ ብሎ የመደባቸው ድርጅቶች ናቸው። በነዚህ ሁለት ክፍሎች መካከል፤ የሰማይና የምድር ያህል ልዩነት አለ። ይህን በአእምሯችን እናስቀምጥና ወደ አራቱ “ትልልቅ” ድርጅቶች እንመለስ። እነሱም፤ ፩ኛ. የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር (TPLF)  ፪ኛ. የአማራዎች ዴሞክራሲያዊ ንቅናቄ (ANDM) ፫ኛ. የኦሮሞዎች ዴሞክራሲያዊ ድርጅት (OPDO) ፬ኛ. የደቡብ ኢትዮጵያዊያን ዴሞክራሲያዊ ንቅናቄ (SPDM) ናቸው። ሀገሪቱን ማስተዳደር ሲጀምር፤ ለመግዛት እንዲያመቸው፤ ተጨማሪ አምስት አናሳ የፖለቲካ ድርጅቶች አክሎበታል። እነሱም፤ ፩ኛ. የአፋሮች ዴሞክራሲያዊ ድርጅት (ANDP) ፪ኛ. የኢትዮጵያ ሶማሊዎች ዴሞክራሲያዊ ፓርቲ (ESPDP) ፫ኛ. የሐረሬዎች ሊግ (HNL) ፬ኛ. የጋምቤላዎች ዴሞክራሲያዊ ንቅናቄ (GPDM) እና ፭ኛ. የቤንሻንጉልና ጉምዞች ዴሞክራሲያዊ አንድነት ግንባር (BGPDUF) ናቸው። እንግዲህ እኒህ እንዴት ተዋቀሩ? በምን ተገናኙ? እና የመሳሰለውን ለመመለስ፤ ወደ ጀማሪው ድርጅት ፊታችን ማዞር ይኖርብናል።

ከኢትዮጵያ ተገንጥዬ የራሴን መንግሥት እመሰርታለሁ ብሎ የተነሳው የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር፤ ከተቋቋመ በኋላ፤ በትግራይ ውስጥ ያለኔ ሌላ ድርጅት መኖር የለበትም የሚል ስሌት ይዞ፤ መጀመሪያ የትግራይ ነፃ አውጪ ግንባርን (TLF) ደመሰሰ። ቀጥሎ የኢትዮጵያ ህዝባዊ አብዮታዊ ሠራዊትን (EPRP) ከትግራይ ወግቶ አስወጣ። በመጨረሻም የኢትዮጵያ ዴሞክራሲያዊ ኅብረትን (EDU) በታተነ። በተጨማሪም የሁለት ነፃ አውጪ ግንባሮች መፋለሚያ ታዛ በነበረችው ኤርትራ ውስጥ በመግባት፤ የኤርትራዊያን ነጫ አውጪ ግንባርን (ሸዓብያ – EPLF) በማገዝ፤ የኤርትራ ነፃ አውጪ ግንባርን (ጀብሃ – ELF) አብሮ ወግቶ ደመሰሰ።

ይህ ነው አሁን ኢሕአዴግ በመባል የሚታወቀው ድርጅት። ኢሕአዴግ የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር የመግዣ ስሙ ነው። ይህ ድርጅት በፈጠራቸው ድርጅቶችና በራሱ ስም ሀገሪቱን ይገዛል። እያንዳንዱ የተፈጠረ የስብስቡ አባል ድርጅት፤ የራሱ የሆነ ክልል አለው። የራሱ “የተወሰነ” ነፃነት አለው። የራሱ የሆነ “ሕዝብ” አለው። እናም ሊያሳድገው ወይንም ሊያጠፋው የሚችለው፤ ተገዥ ወገን አለው። ታዲያ ይህ ሁሉ በትግሬዎች ነፃ አውጪ ሥርና ፈቃድ ነው። እዚህ ላይ መገንዘብ ያለብን፤ የኅብረተሰብ ሕልውናና የፖለቲካ ድርጅቶች ክስተት፤ በዕለት ተዕለት ግንኙነትና በፖለቲካ ገበያ ሥምሪት ልውውጥ፤ የራሱ የሆነ የእምርታ ዕድገት ሂደት ያገባና፤ ባልተጠበቀ መንገድ፤ ጉልበት ያበጃል። ትናንት የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር አዛዥ ናዛዥ የነበረበት እውነታ፤ ሀገሪቱን በማስተዳደር ሂደቱ ላይ፤ ያዝዛቸው የነበሩት የፈጠራቸው ድርጅቶች፤ አንጻራዊ ነፃነት ማበጀታቸውና፤ ጡንቻቸውን ማፈርጠማቸው፤ አይቀሬ የኅብረተሰብ ክንውን ግዴታ ነው። እናም ዛሬ ብቅ ብቅ እያለ የምናየው የዚህን ሂደት ገጽታ ነው።

እኒህ በኢሕአዴግ ስም የተካተቱ ድርጅቶች፤ በመካከላቸው፤ ከሚመሳሰሉብት የሚለያዩበት ጉዳይ ይበልጣል። በመጀመሪያ፤ ሁሉም የሚወክሉት የየራሳቸው የተለያየ ክፍል አላቸው። እናም እያንዳንዳቸው ተጠሪነታቸውም ሆነ ተቆርቋሪነታቸው ለየብቻ ለየራሳቸው ክልል ነው። እያንዳንዳቸው በውስጣቸው የሚያስተዳድሩት፤ ከፌዴራሉ ጣልቃ ገብነት ነፃ የሆነ የራሳቸውን ክልል ነው። እናም የፌዴራል መንግሥቱ፤ በፈቃደኝነት ያሉበት የስብስብ መዋቅር ነው። ይሄ ምን ያህል ሊቆይ እንደሚችል መገመቱ ከባድ አይደለም። አንድ ሆነው ለመቆየት ምክንያቱ የለም። እስካሁን ያቆያቸው ደርግ፤ ማስፈራሪያነቱ አደፈ። አማራን ማጥቃቱ ማሰባሰቢያነቱ ሻገተ። “እኔ የበላይ ልሁን!” “የለም እኔ የበላይ ልሁን!” የሚለውና፤ “እኔ ይሄ አለኝ!” “አንተ ይሄ ይጎድልሃል!” የሚል ፉክክር በቦታው ተተካ። እስካሁን የነበረው የትግሬዎችን ነፃ አውጪ ግንባር መፍራትና የታዘዙትን ማድረግ ብቻ የነበረው እውነታ፤ እያደር በትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር ላይ ጥላቻና ቁጭት ተተክቷል። አንድ ሊሆኑ አይችሉም። በፍርሃት የተወጠረው ረገበ። በቦታው የጥላቻ ጥርስ ተነከሰ። እስካሁን የሚደረገው ማንኛውም የፌዴራል ጉዳይ፤ በትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር የጉልበት የበላይነት ነበር። አሁን ተለወጠ።

የክልሎችን ቦታ ወስኖ ያስቀመጠው ይሄው ፈጣሪና ፈላጭ ቆራጭ፤ የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር ነበር። በክልል አወቃቀር ላይ፤ ማንኛቸውም ቢሆኑ ደስተኛ አይደሉም። ትናንት የትግራይን ክልል ለማበልጸግ ብሎ በጉልበቱ ከአማራው ክልል ቆርሶ የወሰደውን፤ የወልቃይት፣ የሁመራ፣ የጠለምት፣ የጠገዴ፣ የወሎ መሬት፤ ነገ የአማራው ክልል ገዥ የኔ ነው ቢል፤ ሊገርመን አይገባም። በፍርሃት ፈንታ ድፍረት፣ በመታዘዝ ቦታ ጥላቻ ነግሷልና! ለአዲስ አበባ አስተዳደር ከኦሮሞ ክልል ቆርሶ የወሰደውን መሬት የኦሮሞ ክልል ገዥዎች እንወስዳለን ቢሉ፤ ሊገርመን አይገባም። በደቡቡ ክልል ውስጥ ያሉት የተለያዩ ወገኖች፤ በውስጣዊ የደንበር መካለል ምክንያት ግጭት ማድረጋቸው አይቀሬ ነው። ለምን ቢባል ሁሉን ያደረገው የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር፤ በላያቸው ላይ የጫነው የይስሙላ ጥብቆ እንጂ፤ ሕዝባዊ መሠረትና ድጋፍ እንዲኖረው የአካባቢውን ሕዝብ ተሳትፎና ድጋፍ ያልጠየቀ ነበርና! ደግሞም በየክልሉ ያለ አስተዳደር፤ በጉልበት ያፈተተውን በማድረግ በደል ቢፈጽም፤ ለፌዴራሉ ገዥ ክፍል፤ በውስጥ አስተዳደሬ ጣልቃ አትግባብኝ ብሎ አንገቱን ቢያቀና፤ አያስደንቅም። አክሱም ለወላይታው ምኑ ነው ተብሏልና፤ ሞያሌ ላይ የደቡቡ ክልል አስተዳደር ከኬንያ በኩል ችርግ ቢገጥመው፤ ሞያሌ ለፌዴራል መንግሥቱ ምኑ ነው? ይባል ይሆን? በባጀት ቢጣሉ፣ በሕዝብ ቁጥር ቢነታረኩ፣ በክልል ደንበር ቢጋጩ፣ በፌዴራሉ ውክልናቸው፤ “እኔ የበላይ!” “እኔ የበላይ!” ተባብለው መኳረፉ፤ አይቀሬ ነው።

በርግጥ በፌዴራሉ ደረጃ፤ የኔን አባል አትሰሩ፣ የኔን አባል አትክሰሱ መባባሉ ታይቷል። እስከዛሬ የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር አባላት ብቻ የፈለጋቸውን ሲያደርጉ፤ የሌሎቹ አባላት አንገታቸውን ደፍተው መቀበላቸው ያለ ነበር። ይህ ግን ጧፉ በርቶ፤ ሰፈፉን አቅልጦ ጨርቁን አቃጥሎ ጨርሶ፤ በርሃኑ እየጠፋ ነው። ስለዚህ፤ በፌዴራሉ ለሚደረግ ማንኛውም ውሳኔና ተግባር፤ ተፎካካሪዎች እንጂ ተደጋጋፊዎች አይደሉም። ለፌዴራል ጉዳይ ሲሰለፉም፤ “እኔ ምን አገኛለሁ?” ከሚል እንጂ፤ “እስኪ ‘ሌሎች’ ምን ቸግሯቸዋልና ልርዳቸው!” ከሚል አይደለም። ስለዚህ ተፎካካሪዎች ናቸው። እስካሁን በአንድነት ያሰለፋቸው፤ የደርግ ማስፈራሪያነት ነበር፤ አበቃለት። ቀጥሎ የተተካው ከደርግ ወጥቶ የፀረ-አማራ አቋምቸውና የዚሁ ወገን ፍራቻቸው ነበር፤ ይህን ወገን እስኪቻላቸው ድረስ አጠቁት። አሁን ምን አለ ሊያዋህድ ቀርቶ እንዲተባበሩ የሚያደርጋቸው? ምንም! ስለዚህ እኒህ ተፎካካሪ ድርጅቶች የጥቅም ግጭት ነው በመካከላቸው የተረፈው። እናም አንደኛው ሌላኛውን መወንጀል ይከተላል። ከውስጡ መፈረካከስ ይቀጥላል። በዚህ ላይ፤ ወጣት አባሎቻቸው፤ ፍጹም የየግል ክልላቸውን የበላይነት ለመጠበቅ የሚቆሙ ይሆናሉ። የተማሩት ይሄንኑ ነውና! እናም ጠባብነት ንጉስ ይሆናል። ግጭቱ አይቀሬ ነው። ይሄንን ለማርገብና ጊዜ ለመግዛት፤ አጭር እርምጃ መውሰድ ይቻላል። ነገር ግን፤ የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር ነባር አባላት፤ ይህ እንዳይሆን፤ የነሱን የበላይነት ለወጣት አባሎቻቸው እያስተማሩ ያሳደጉበት ሀቅ ስላለ፤ ራሳቸው ራሳቸውን አስረውታል። ወደኋላ ቢሉ በራሳቸው ወጣት አባላት የሚመቱት እነሱ ናቸው። እናም ወደፊት መግፋት ብቻ ነው ያላቸው ምርጫ።

ከዚህ ተነስተው፤ “ሌሎች” ክፍሎች ወታደራዊና የፖሊስ ኃይሎቻቸውን ማቋቁምና የውጭ ግንኙነታቸውን መመሥረት ተከታዩ እድገታቸው ነው። እስከዛሬ ይህ ሁሉ በትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር ፍላጎትና እምነት የሚካሄድ ነበር። የአማራዎች፣ የኦሮሞዎች፣ የደቡብ ኢትዮጵያዊያን ሆነ የሌሎች አናሳ የተባሉ የፖለቲካ ድርጅቶች መስራች፤ ይሄው የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር ነው። እናም ምን ጊዜም ቢሆን፤ ማንኛውም መዋቅር ሆነ የሂደት ውሳኔ፤ ለዚህ ወገነተኛ ቡድን ፍላጎት ተገዥ ካልሆነ፤ የመጀመሪያው አኩራፊ፤ ይሄው የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር ይሆናል። በመጀመሪያ ግጭቱን ፈጣሪ፤ ጥቅሜ ቀረብኝ በማለት፤ ይሄው ድርጅት ይሆናል። የመጀመሪያው ተገንጥሎ ለብቻው የሚሮጠውም ይሄው ድርጅት ነው። ለዚህም ከወዲሁ፤ ፌዴራላዊ የሆኑ ውሳኔዎችን፤ ክልሉን እንዲጠቅሙ አዘጋጅቷል። የዓለም አቀፍ አየር ማረፊያውን በትግራይ አዘጋጅቷል። ወታደራዊ ማዕከሎችን በትግራይ አቋቁሟል። በትምህርት የትግራይ ወገኖቹን በበላይነት አሰልፏል። አሁን ደግሞ የባቡር ሐዲድ ለትግራይ እንዲገባ፤ ፌዴራላዊ ወጪውን አስሸፍኗል። የሱዳን በር እንዲኖረው ከአማራው መሬት ጠቅልሎ ወስዷል። የሀገሪቱን ንብረት፤ በኤፈርት በኩል እጠቃሎ ትግራይ አግብቷል። ወሳኝ የፌዴራል መንግሥቱ ቦታዎች በሙሉ በአባላቱ ቁጥጥር ሥር ናቸው። ለስም እንኳ ከ”ሌሎች” ድርጅቶች የተወከሉ ሰዎች በኃላፊነት ላይ ቢቀመጡም፤ የወሳኝነቱን ሚና የሚጫወቱት፤ የዚሁ ድርጅት አባላት ናቸው። ስለዚህም የተስተካከለ የእኩልነት አሰራር በሌለበት ቦታ፤ አይቀሬው ግጭት ብቅ እያለ ነው። ይህ ከውጪ በሚደረግ ግፊት ሳይሆን፤ በራሱ በአደረጃጀቱና ( ማለትም፤ በዋናው በ”እኔ” ባዩ ድርጅትና በ”ሌሎች” ድርጅቶች መካከል ባለ አደረጃጀት ) በሂደቱ ምክንያት አይቀሬ ሆኖ የሚታይ ሀቅ ነው።

እንግዲህ በክልሎቹ መካከል የሚነሳው ግጭት ለሀገሪቱ ከፍተኛ አደጋ አለው። ይህ ወደ ሶስተኛው ነጥብ ይወስደናል። ሶስተኛው ገጦ የሚታየው እውነታ፤ አሁን በያዝነው ሂደት፤ ሀገራችን እጅግ ወደ ከፋና ልትወጣበት ወደማትችለው መቀመቅ ውስጥ እየዘቀጠች መሆኗ ነው። የክልሎች መጋጨት፤ የማይሰራ የፌዴራል መዋቅር ከላይ ተቀምጦ፤ ጉልበተኛ የክልል ገዥዎች የፈለጉትን የሚያደርጉበትን ሀቅ ያሳየናል። የኢትዮጵያ መንግሥት የሚባለው በኖ ይጠፋል። እኒህ የየክልል ገዥዎች ደግሞ፤ በምንም መንገድ በስምምነት ጎረቤት እንኳን ሆነው የሚኖሩበት ሁኔታ እንዳይኖር፤ በጠላትነት የሚፋረጁ ስለሚሆን፤ በመካከላቸው የማይበርድ ጦርነት አይቀሬ ነው። የሕዝብ ቁጥር መጨመር፣ የአካባቢ ንብረት መመንመን ወይንም አዲስ ሀብት በአንዱ አካባቢ መገኘት፣ ከውጪ በሚደረግ የጥቅም ድጋፍ አንዱ ከሌላው በልጦ መገኘት፣ በሃይማኖት ምክንያት በጎረቤት ክልሎች መካከል የሚፈጠረው ልዩነት መስፋት፣ ክልሎችን የበለጠ እንዲራራቁና አክርረው እንዲጋጩ ያደርጋል። ይህ ነው የነገዋ የሀገራችን የኢትዮጵያ ጣጣ። “እኔ የበለጠ ላግኝ፤ የለም እኔ የበለጠ ላግኝ!” በሚል የተጣሉ ክልሎች፤ ከተለያዩ በኋላ ፍርሻው የሚያስከትለው መዘዝ፤ የማይጨበጥ እሳት ነው። ይህ ሁሉ የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር የፖለቲካ ቀመር ውጤት ነው። ውጤቱ ደግሞ አይቀሬ ነው።


ውጤቱ ቢያስፈራንም፤ በሀገራችን ላይ ከላይ የተጠቀሰው አደጋ የመከሰት እድሉ ያየለ ነው። በሂደት የዚህ ድርጅት የፖለቲካ ስሌት ሊስተካከል ሲገባው፤ አክራሪ የሆነው የትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር፤ በጀመረው ጠባብ ዓላማ አሁንም መግዛት ስለያዘ፤ መገራት አቃተው። እናም ለዚህ አይቀሬ እውነታ ዳርጎናል። በርግጥ ስለማንፈልገው፤ ሊሆን አይችልም ብለን ልንሸመጥጥና ልንክደው እንችላለን። ይሄን ጸሐፊም ማብጣልጣል እንችላለን። ያ ግን፤ ሊሆን አደግድጎ የመጣውን ሀቅ፤ አይለውጠውም። ይልቅስ አሁን በቁጥጥራችን ሥር ያለውንና ማድረግ የምንችለውን መጀመር አለብን። በቁጥጥራችን ሥር ያለውና ማድረግ የምንችለው፤ በመጀመሪያ፣ የትግሉን ምንነት በአንድነት መቀበል ነው። ይህ ትግል የነፃነት ትግል ነው። ይህ ትግል የኢትዮጵያዊያን በሙሉ ትግል ነው። ይህ ትግል የዛሬ ነው። ይህ ትግል ከያንዳንዳችን የሚጠብቀው አስተዋፅዖ አለ። በመሳተፍ እናበርክት።

ይህን ትግል በአንድነት የምናደርገው እንጂ፤ እያንዳንዱ ድርጅት ለየራሱ ባፈተተው የሚጋልብበት ሜዳ አይደለም። እናም የትግሉ የመጀመሪያ አጭር ግብ፤ ታጋዮችን በሙሉ ወደ አንድ አሰባስቦ አንድ የትግል ማዕከል መፍጠር ነው። እናም በሀገራዊ ራዕይና ተልዕኮ፣ በጥቂት የመታገያ ዕሴቶች ዙሪያ መደራጀቱ፤ ግዴታ ነው። ይህን ግድ የሚለው፤ ተጨባጩ የሀገራችን የፖለቲካ እውነታ ነው። ዋናዎቹ ታጋዮች ያሉት በሀገራችን በኢትዮጵያ ውስጥ ነው። ከፍተኛውን መስዋዕትነት በመክፈል፤ ከትግሬዎች ነፃ አውጪ ግንባር ጋር ሌት ተቀን በኑሯቸው እየተገደዱ፣ እየተሰቃዩ፣ በእስር ቤት እየተንገላቱ፣ መታገያ ሰላማዊ ድርጅቶቻቸውን እየተቀሙ፣ ያሉት ሕዝቡና የሕዝቡ ታጋይ ልጆች ናቸው። ትግላቸው መስተካከል አለበት። ሰላማዊውን ትግል አንድ ድርጅት ብቻ ነው ሊመራው የሚገባ። በአንድ ሀገር ሁለትና ሶስት ሰላማዊ ትግል የለም። ግቡ ውስንና የጊዜው ገደብ ያለው የትግል አንድነትና መታገያ ድርጅት ነው ሊኖረን የሚገባ። አንድ ትግልና አንድ መታገያ ድርጅት ብቻ ነው የሚኖረው። አንድ የትግል ማዕከል እስካልተፈጠረ ድረስ ደግሞ፤ በተናጠል የምናደርገው ትግል፤ በተናጠል መመታትን ነው የሚጋብዘው። ትግሉ አንድ ነው። መታገያ ድርጅቱም አንድ መሆን አለበት። ይሄን እስካልተቀበልን ድረስ፤ የገዥውን እድሜ እያራዘምን ነው።

Posted in አስተያየቶች - Commentaries | አስተያየት ያስቀምጡ

ተዋቢ፣ ተውለብለቢ!

የኢትዮጵያ ሰንደቅ ዓላማተዋቢ፣ ተውለብለቢ!

ረቡዕ፤ ጳጉሜ ፬ ቀን፤፳ ፻ ፯ ዓመተ ምህረት ( 9/08/2015 )  አንዱዓለም ተፈራ

. በሄድንበት ሁሉ፣                    ከሞያሌ ጫፉ                       ልጆችሽ ባንድነት እናነሳሻለን።
.   እኛን አጅበሺን                          እስካዲሳ አበባ                 አረንጓዴ ብጫ
.      እዚህ እንደመጣሽ፤                     ያልፍና ሁመራ                   ቀዩን ሰንደቅ ይዘን፣
. እናደምቅሻለን፣                       ከሐረር አንስቶ                                   ልባችንን ሞልተን፤
.   እናጅብሻለን                             እስካዲስ አበባ                  እያውለበለብን
.      ልባችን አንቺ ነሽ።                     አኝዋክ ሲያደራ!                 አክብረን አድምቀን፣
. አረንጓዴ ብጫ                      ኢትዮጵያዊ ቀርቦ                                 ልባችንን ሞልተን።
.   ቀዩ ቀለማችን                            ባንድነት አጅቦሽ               በኢትዮጵያ ሰንደቅ
. በታሪክ ተሞልቶ፣                               ቀለምሽ ሲጣራ                ልጆችሽ ባንድነት
.   በታሪክ ታድሎ                  ሲያይል ሲጠናከር                                   ዛሬም እንኮራለን።
.     የኖረው ዓርማችን                    በኢትዮጵያዊነት                ሰንደቅ ዓላማችን
. በዘመናት ስብቶ፣                                ባንድ ላይ ስንኮራ፤             ከፍ በይ ድመቂ
.   ባርበኞች ደም ቀልሞ፣         ባንድ ላይ ስንዘምር                                  በይ ተውለብለቢ
.      ለኛ የተሠጠን፤                     አንቺን አነግበን                    ከበንሽ ኮርተናል፣
. የምንነት ክኑ፣                                 በይ ተውለብለቢ፣                  ባንቺ ተኩራርተናል
.   የማንነታችን                      በሳን ሆዜ ምድር                                     በኛ ላይ ተዋቢ።
.      የኛነት አምዳችን                      በከበብንሽ በኛ                    ከፍ በይ ድመቂ
. በይ ተውለብለቢ                              ባለነው ተዋቢ።                    ተዘርጊ ተዋቢ
.   አብቢ ዓለም ዙሪያ              አረንጓዴ ብጫ                                       ዓለም ይመልከትሽ
.      ሰንደቅ ዓላማችን።                   ቀዩን ሰንደቅ ይዘን                የአትዮጵያዊያን መኩሪያ
. ያገራችን ሰንደቅ                    ኢትዮጵያ! ኢትዮጵያ!                    መታወቂያ ዓርማችን
.   ያገራችን አርማ                          ኢትዮጵያ! ሀገራችን!                       ሰንደቅ ዓላማ ነሽ።
.      እዩዋት ስታበራ!                        መመኪያ እናታችን!                     

Posted in ስነ ጽሑፍ - Literature | አስተያየት ያስቀምጡ